Wystawa w Katarze świętuje sposób, w jaki artysta MF Husain objął świat

Siedem lat po upadku modernisty w 2011 roku Katar świętuje teraz jego sztukę na wystawie, na której prezentowane są jego prace z sześciu dekad.

MF Husain

W 2010 roku, kiedy MF Husain otrzymał obywatelstwo katarskie, artysta potwierdził to poprzez szkic przedstawiający jego znak firmowy konia oraz słowa wyrażające jego uhonorowanie. Siedem lat po upadku modernisty w 2011 r. kraj świętuje jego sztukę na wystawie, na której prezentowane są jego prace z sześciu dekad. Odbywający się w Mathaf: Arab Museum of Modern Art w Katarze, kurator Ranjit Hoskote opisuje pokaz zatytułowany MF Husain: Horses Of The Sun jako raczej introspekcję niż retrospektywę.

Pytanie przede mną brzmiało, jak uporządkować zarówno materiał, jak i kalejdoskopowe życie artysty w coś, co byłoby czytelne dla zróżnicowanej publiczności w Doha… Głównym tematem dla mnie było zrozumienie siebie przez Husaina jako kogoś, kto był głęboko zakorzeniony w Indiach ale także był światowym nomadą. Wszędzie swobodnie podróżował, a jednak w końcu został wygnańcem, zmuszonym wbrew swojej woli opuścić ojczyznę. To był bardzo tragiczny obrót wydarzeń, mówi Hoskote z Bombaju.

Ostatnia Wieczerza MF Husaina na Czerwonej Pustyni

Kuratorka kolekcji, która obejmuje ponad 90 prac, Hoskote zastanawia się nad domem i przynależnością – skłaniając widzów do zbadania licznych siedzib i uczuć Husaina, poprzez eksponaty w dużej mierze podzielone na Bait, Manzil i Dar. Tryby te odwzorowują trzy trwające przez całe życie i rywalizujące definicje domu, które identyfikuję w jego sztuce. Przynęta to dom jako miejsce intymności, pamięci przodków i dzieciństwa. W Manzil wyrusza w podróż ku szerszym ramom przynależności i wiedzy. Dar jest bramą, rozszerzonym poczuciem domu, w którym prezentuję jego zaangażowanie w różne media, mówi Hoskote. Poprzez strefy przejściowe przedstawia różne zajęcia artysty — w tym jego zainteresowania literaturą. Unoszący się na ścianie tekst cytuje między innymi poetów Allama Iqbal i Makhdooma Mohiuddina. Husain nie ograniczał się do jednej sztuki. Pisał w czterech językach. Sam był poetą i czytelnikiem poezji. Pisał też swoje wspomnienia, mówi Hoskote.

Podczas gdy chronologicznie wystawa zaczyna się od jego obrazu olejnego „Wesele lalek” z 1950 roku, a kończy pracą z 2011 roku Husain i jego koń, oddaną ekspresjonistycznymi pociągnięciami przy użyciu metalicznej farby (namalowanej niecały miesiąc przed jego śmiercią), liczne prace pomiędzy nimi dają rzucić okiem na różnorodne zajęcia Husaina, zarówno na temat medium, jak i tematu. Jeśli Bait każe mu wrócić do swoich wczesnych lat w Pandharpur, Indore i Sidhpur, zawiera również serię poświęconą Jemenowi, skąd jego przodkowie wyemigrowali do Indii. W tryptyku Husain celebruje trzy religie Abrahamowe, judaizm, chrześcijaństwo i islam, a kolejna seria litografii poświęcona jest religiom świata, w tym humanizmowi. W Manzil widzimy Ostatnią Wieczerzę na Czerwonej Pustyni, gdzie indyjski modernista powraca do kultowego dzieła Leonarda da Vinci, wprowadzając arabskie odniesienia. Istnieje również cykl litograficzny, w którym maluje Hanuman oraz zestaw obrazów celebrujących osiągnięcia m.in. mistyków, filozofów i naukowców.

Autobiografia II; wystawa w Mathaf

Wśród głównych dzieł Daru znajduje się film Oczami malarza z 1967 roku, w którym artysta połączył malarstwo i kino. Są eksperymenty z tekstyliami i grafiką. Istnieje również sekcja materiałów archiwalnych zawierająca fotografie budynku Husain-Doshi Gufa w Ahmedabadzie. Husain pracował nieustannie w cyklach, krążąc między tym, co ulotne, a tym, co bardziej osiągnięte, między materiałem publicznym lub tymczasowym a pracą, która formalnie należała do galerii. Zamazał te różnice. Nie przyznajemy mu za to wystarczającego uznania. Po prostu widzimy go jako twórcę obrazów i zapominamy, że jego praca miała inne niesamowite wymiary, mówi Hoskote.

Arabskie Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Katarze

Być może jest to tekst ścienny, który najlepiej podsumowuje jego podróż dla niewtajemniczonych. Hoskote pisze, że jego życiorys przypomina historię bohatera w typowym hinduskim filmie z lat 40. i 50. XX wieku: chłopca pucybuta czy niezdarnego wieśniaka, który staje się światowym człowiekiem sukcesu. Okrzyknięty na początku lat 60. najbardziej rozpoznawalnym „malarzem narodowym” Indii, Husain stale odnawiał swoją artystyczną wizję i pozostawał otwarty na współpracę.

Wystawa w Mathaf: Arabskie Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Katarze potrwa do 31 lipca